Polityka monetarna Polski – cz. 8a – Podatki – dodatek

Porównanie systemów podatkowych

podatku obrotowego vs. podatku dochodowego i VAT
Założenie: oba systemy uzupełnione są o podatki lokalne, środowiskowe, graniczny, kopalniany, akcyzę.

A. Obrotowy (istnieje tylko podatek obrotowy i wymienione nad tabelą)

B. Dochodowy i VAT (istnieją CIT, PIT, VAT, podatek bankowy i wymienione nad tabelą)

Opodatkowuje przychód (obrót) Opodatkowuje dochód: różnicę między przychodem a kosztami
Nie ma możliwości manipulowania kosztami Jest możliwość manipulowania kosztami i powiększania ich, by wykazać dochód zerowy (np. sztuczne koszty „marketingowe”, „za konsulting” i „licencyjne” na rzecz zagranicznych firm-matek)
Jest łatwy, tani i szybki do ściągnięcia Jest skomplikowany, trudniejszy do ściągnięcia, wymaga dużo więcej kontroli i ściąganie go dużo więcej kosztuje
Opodatkowane są transakcje od razu w chwili obrotu Opodatkowany jest dochód z kilkumiesięcznym opóźnieniem

 

Podatek jest pobrany przy przelewie przez bank lub naliczany na koniec dnia z danych kasy fiskalnej Podatek jest żmudnie wyliczany na podstawie deklaracji, kosztuje dużo pracy i czasu firmy i aparat skarbowy
Prosty i rzadko zaskarżalny Bazuje na wielu wyjątkach, paragrafach, generuje wiele zaskarżeń, kontroli, spraw sądowych i dodatkowych kosztów
Związany z systemem kasowym, realnie oddającym obieg pieniądza i uczciwszym Związany z systemem memoriałowym, który doprowadza czasem uczciwego przedsiębiorcę na skraj lub do bankructwa
Po zdefiniowaniu „obrotu” tak: „każda zmiana właściciela, dysponenta i formalnego kraju po-bytu towaru” uszczelni wyciek podatków za granicę Jest narażony na wycieki podatkowe za granice poprzez możliwości operowania sztucznymi kosztami, nawet po zdefiniowaniu obrotu jak obok.
Wspiera oszczędność i gospodarność firm: im więcej zaoszczędzą, tym więcej mają dla siebie Nie motywuje do oszczędności, bo im one większe, tym większy podatek do zapłacenia.
Opodatkowuje obroty, a tym samym skalę korzystania z ogólnej infrastruktury. Opodatkowuje de facto pracę, oszczędność, gospodarność i tworzenie miejsc pracy.
Jest dużo bardziej przewidywalny w progno-zach, planach finansowych i rozwojowych firm. Jest trudno przewidywalny ze względu na duże wahania kosztów.
Nie pozwala dużym firmom uciec od podatków – dziś płacą one niewspółmiernie niższy podatek niż firmy małe. Dziś, przy podatku dochodowym, duże firmy płacą wielokrotnie mniejsze procentowo podatki niż firmy małe, a to jest nierówna konkurencja i błąd systemowy.
Nie ma VAT – zero kosztów i brak wyłudzeń Wyłudzenia VAT, duże koszty poboru, obliczania
Płacony w kraju Płacony często za granicą przez zagraniczne firmy
Możliwość zróżnicowania stawek podatkowych wg branż, wielkości podmiotów Trudno zróżnicować stawki podatkowe, bo oznaczałoby to dyskryminację części pracowników
Łatwe możliwości opodatkowania transakcji finansowych Duża trudność w opodatkowaniu transakcji finansowych, bo nie są obrotem towarowym
Możliwa automatyzacja Niemożliwa automatyzacja
Łatwiejsza kontrola (obrotów) Trudna i skomplikowana kontrola (kosztów, obrotów)
Obniżenie kosztów działalności gosp. -nie potrzeba doradców podatkowych, biur rachunkowych Dodatkowe koszty prowadzenia skomplikowanej księgowości, usług biur rachunkowych, doradców, szkoleń podatkowych
Uwzględnia przyszły trend mniejszej ilości pracy dla ludzi i jej robotyzacji (bez względu na to, czy pracują ludzie, czy roboty, firma płaci podatek obrotowy) Przestaje dobrze funkcjonować w sytuacji automatyzacji i robotyzacji pracy, bo nie będzie pracowników w takich firmach
Sprzyja i motywuje do tworzenia konglomeratów gospodarczych i integracji pionowej firm Nie ma funkcji motywacyjnej ku integracji pionowej firm
Pełni funkcję regulacyjną, bo kwota zebrana z tytułu podatku obrotowego może być wykorzystana dla redystrybucji dóbr i regulacji pro-rozwojowej Pełni niepełną funkcję regulacyjną, ponieważ najpierw ludziom zabiera (czasem podwójnie: CIT i PIT), a potem oddaje w postaci redystrybucji.
Możliwa stymulacja rozwoju firm mikro i małych poprzez zwolnienia podatkowe do pewnej granicy obrotu Niemożliwa stymulacja rozwoju firm rodzinnych i działalności gospodarczej osób fizycznych, bo od każdej osoby – z powodu równości wobec prawa – musi być pobierany podatek dochodowy

 

Dodaj komentarz